P. 1
3 Форум на граѓанското општество во Македонија

3 Форум на граѓанското општество во Македонија

|Views: 549|Likes:
Published by МЦМС
НВО Саемот - 3 форум на граѓанското општество во Македонија, традиционално се одржа од 20 до 22 ноември во Скопје, организиран од Македонскиот центар за меѓународна соработка (МЦМС), во соработка со Фондацијата Институт отворено општество – Македонија (ФИООМ) и Институтот за трајни заедници (ИТЗ). За разлика од минатите две години беше променета само локацијата и третиот НВО Саем се одржа на Скопски саем.
НВО Саемот - 3 форум на граѓанското општество во Македонија, традиционално се одржа од 20 до 22 ноември во Скопје, организиран од Македонскиот центар за меѓународна соработка (МЦМС), во соработка со Фондацијата Институт отворено општество – Македонија (ФИООМ) и Институтот за трајни заедници (ИТЗ). За разлика од минатите две години беше променета само локацијата и третиот НВО Саем се одржа на Скопски саем.

More info:

Published by: МЦМС on Aug 24, 2010
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

12/11/2012

pdf

text

original

Sodr`ina

○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○ ○

3 4 5 6 8 12 13 14 15 16 18 24

Voved Celi Novini Organizacija na NVO Saemot Forumski del Promotivni aktivnosti Edukativni i socio-kulturni nastani Izlo`ben del NVO Saemot niz brojki Gra|anskiot sektor e... Programa U~esnici vo izlo`beniot del

NVO Saem - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija

VO Saemot - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija, tradicionalno se odr`a od 20 do 22 noemvri vo Skopje, organiziran od Makedonskiot centar za me|unarodna sorabotka (MCMS), vo sorabotka so Fondacijata Institut otvoreno op{testvo – Makedonija (FIOOM) i Institutot za trajni zaednici (ITZ). Za razlika od minatatite dve godini be{e promeneta samo lokacijata i tretiot NVO Saem se odr`a na Skopski saem. Za tri dena bea odr`ani 52 foruma, edukativni sesii i socio-kulturni nastani i se pretstavija 205 gra|anski organizacii od zemjava i deset organizacii od gra|anskiot sektor od Srbija i Crna Gora, Kosovo, Slovenija, Bosna i Hercegovina, Danska, Gruzija, Kazakstan, Kirgistan i od Rusija. Poseben interes, godinava, predizvika forumskiot del, na koj bea otvoreni pove}e pra{awa koi go zasegaat gra|anskiot, dr`avniot i privatniot sektor. Forumot pretstavuva otvoren prostor za debatirawe i mo`nost sekoj da si go ka`e svoeto mislewe. Nose~ki temi, godinava, bea: “Kako do mobilizacija na gra|anskoto op{testvo”, “Vistinite i zabludite za gra|anskiot sektor”, “Kako do strategija za dijalog i sorabotka me|u dr`avata i gra|anskiot sektor?” i “Promeni vo Zakonot za zdru`enija na gra|ani i fondacii”. Vo ramkite na izlo`beniot del, gra|anski organizacii se pretstavija so svoi prezentacii, bazirani vrz kreativnosta na gra|anskite organizacii, i koristej}i ja mo`nosta za promovirawe na svoite idni aktivnosti i proekti. “Vo sovremenite dr`avi ne e izmislen podobar model za kontrola i nadopolnuvawe na ~estite previdi vo politikata od modelot na nevladinite gra|anski organizacii, koi poa|aj}i od individualnite i kolektivni interesi, se organiziraat za da gi podobrat sopstveniot `ivot, nivoto i kvalitetot na demokratijata vo sopstvenata sredina”, re~e pretsedatelot na dr`avata, Boris Trajkovski, na sve~enoto otvorawe na NVO Saemot. Tretiot NVO Saem go pozdravi i Donato Kiarini, {ef na delegacijata na Evropskata komisija vo Makedonija, koj istakna deka pravoto na gra|aninot e osnoven princip za gradewe na gra|anskoto op{testvo i predupredi za mo`nite manipulacii so gra|anski sektor. “Instituciite na Evropskata unija go pomagaat razvojot na gra|anskiot sektor.

N

Nivniot razvoj e, sekako, biten, no pova`no e gra|anskite organizacii da ostanat nezavisni, zatoa {to ako tie stanat lobi-grupi na odredeni partii, toga{ ne se ve}e gra|anski organizacii”, re~e Kiarini. “Govorime za bezbednost, za multikulturno op{testvo, za participativna demokratija i decentralizacija, za ekonomski razvoj i vrabotuvawa. Kolku pove}e govorime, tolku pove}e novi problemi, tolku pove}e novi dilemi”, re~e, vo svojot pozdraven govor, Sa{o Klekovski, izvr{en direktor na Makedonskiot centar za me|unarodna sorabotka, potenciraj}i deka ne postojat “vol{ebni stap~iwa” i deka samo nie mo`eme da gi re{ime sopstvenite problemi. Izvr{niot direktor na Institutot za trajni zaednici, Pol Parks, gi potseti prisutnite deka se navr{uvaat 40 godini od atentatot na Xon F. Kenedi, potenciraj}i deka edna od rabotite {to toj ni gi ostavi e edna vizija. “Vizija na svet, koj e poln so te{ki problemi, no i na svet vo koj nema pri~ina tie problemi da gi prifatime kako postojani. Navistina, koga tie samo bi se prifatile, bi bil najlo{ neuspeh. Toa {to e potrebno e posvetenost zdru`ena so dejstvuvawe. Koga lu|eto bi imale posvetenost i hrabrost da rabotat zaedno, svetot bi bil podobro mesto za `iveewe. Toa e vizija spored koja vredi da se dejstvuva, i zaradi toa sme tuka”, re~e Parks. Prisutnite gi pozdravi i Vladimir Mil~in, izvr{en direktor na Fondacijata Institut otvoreno op{testvo Makedonija, potenciraj}i deka vakviot nastan e edinstven i po svojata forma i po svojata sodr`ina, bidej}i obezbeduva vklu~enost na gra|anski organizacii od razli~ni sektori od site krai{ta na Makedonija. Za tri dena forumskite i izlo`benite aktivnosti gi prosledija 10.000 gra|ani, {to e najdobar pokazatel za uspe{niot razvoen pat na NVO Saemot.

3

Celi

NVO Saemot - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija ima za cel da pridonese kon jaknewe na institucionalniot kapacitet na gra|anskite organizacii na Makedonija. Toj e edinstven po svojata forma i sodr`ina i ima za cel da ja prezeme ulogata na otvoren prostor za rasprava na prioritetite na gra|anskite organizacii za zastapuvawe i za lobirawe. Debatite se odnesuvaa na temi od po{irok op{testven interes, kako {to se siroma{tijata, jalovi{tata i odr`livosta, ~ovekovite prava, Ramkovniot dogovor, revitalizacija i reintegracija na kriznite regioni… Trite saemski dena, pretstavnicite na gra|anskiot, delovniot i dr`avniot sektor, aktivno u~estvuvaa vo forumskiot i vo izlo`beniot del. U~esnicite imaa mo`nost da razmenat iskustva i da go pottiknat me|usebnoto razbirawe i po~ituvawe, da ja zgolemat informiranosta na javnosta i na drugite akteri vo op{testvo za nivnite dosega{ni i idni aktivnosti.

4

Celite na NVO Saemot se:
Sozdavawe prostor za razmena na iskustva na akterite na gra|anskoto op{testvo i pottiknuvawe na me|usebnoto razbirawe i po~ituvawe. Pottiknuvawe dijalog me|u akterite na gra|anskoto op{testvo i zgolemuvawe na nivoto na nivnata komunikacija, koordinacija i sorabotka. Zgolemena informiranost na javnosta za aktivnostite na akterite na gra|anskoto op{testvo. Razmena na informacii so organizacii od regionot.

NVO Saem - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija

Novini
Pretstavuvawe na Sektorot za evropska integracija, godinava, so svoj {tand i u~estvo vo forumskiot del se vklu~i i makedonskata Vlada. U~estvoto na delovniot sektor, pretstaven preku firmite “Makstil”, “Mobimak” i “Alkaloid”. Na forumot u~estvuvaa i 11 verski zaednici, preku Komisijata za odnosi so verskite zaednici i religiozni grupi. Sve~enoto otvorawe be{e preveduvano na jazicite na site etni~ki zaednici vo Republika Makedonija, na angliski i na znakoven jazik. Nov koncept na organiziran prevoz - promoviran preku participacija vo tro{ocite za posetitelite nadvor od Skopje. Posebno vnimanie be{e posveteno na animiraweto na u~enicite od srednite u~ili{ta, koi ja sledat nastavata po gra|ansko obrazovanie. Za taa cel, srednite u~ili{ta bea odnapred informirani za nastanot od organizaciskiot odbor, poso~uvaj}i ja lokalnata partner-organizacija odgovorna za transportot. Spored anketata sprovedena me|u posetitelite, organizacii koi najdobro se prezentirale so svojot {tand na 3 NVO Saem - forum na gra|anskoto op{testvo se: Me|a{i Sinergija Sojuz na izvidnici na Makedonija Dobitnicite bea nagradeni od organizatorite so obuki i so sopstveni publikacii

Prisutnost vo javnosta...
Po~etokot na NVO Saemot – 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija be{e najaven na konferencija za pe~at na koja javnosta be{e zapoznaena so forumskite i izlo`benite aktivnosti, edukativni i socio-kulturni nastani. Sve~enoto otvorawe predizvika golem interes kaj mediumite, kako i del od panel diskusiite, posebno onie koi bea posveteni na Zakonot za sloboden pristap do informacii, bezbednosta na novinarite pri izvestuvaweto i Ramkovniot dogovor. Za vreme na NVO Saemot, funkcionira{e info-pult, a redovno se dopolnuvaa so informacii i veb-stranicite na www.graganskisvet.org,mk i www.mango.org.mk.

5

Organizacija na NVO Saemot

Partneri
NVO Saemot -3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija organizaciski go osmislija i go realiziraa Makedonskiot centar za me|unarodna sorabotka (MCMS), vo sorabotka so Fondacijata Institut otvoreno op{testvo Makedonija (FIOOM) i Institutot za trajni zaednici (ITZ), vo sorabotka so 26 organizacii, vklu~eni vo del od nastanite i 18 lokalni partneri, organizatori na transportot za cela Makedonija.

6

Tek na podgotovka
Podgotovkite za odr`uvawe na tretiot NVO Saem po~naa u{te vo prvata polovina na 2003 godina, vedna{ po napravenata ocena za prethodniot NVO Saem i po sogleduvaweto na iskustvata od nego. Celta be{e da se sogledaat dobrite i lo{i strani pri organizacijata na vtoriot NVO Saem i nadminuvawe na voo~enite slabosti. Na po~etokot na oktomvri be{e sostaven programskiot odbor na NVO saemot. Pri izborot se vnimava{e na ramnopravna geografska zastapenost na gra|anskite organizacii, ednakva zastapenost na site sektori, polov balans, kako i izbalansiranost me|u lokalnite i nacionalnite organizacii, koi se pretstavnici na gra|anskiot sektor vo Makedonija. Selektiranite 20 pretstavnici od organizacii i poedinci, kako i pretstavnicite od trite organizatori se dogovorija kako }e ja utvrdat programska sodr`ina na NVO Saemot, odnosno kako }e gi odredat temite vo forumskiot del. Vodej}i se od aktuelnosta i od potrebata za diskusija, programskiot odbor gi odobri temite za forumskiot del na svojata vtora sednica. Paralelno so programskiot odbor, postojano se sostanuva{e i organizaciskiot odbor na NVO Saemot, ~ii ~lenovi gi dogovaraa i

NVO Saem - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija

go sledea sproveduvaweto na operativnite aktivnosti, povrzani so odr`uvaweto na NVO Saemot, kako {to se: utvrduvawe na operativniot plan, locirawe i podelba na aktivnostite me|u organizatorite, donesuvawe upatstvo za odnesuvawe na u~esnicite na NVO Saemot za vreme na negovoto odr`uvawe, kako i planirawe na promotivnite aktivnosti i obezbeduvawe transport za posetitelite nadvor od Skopje.

Organizaciski odbor
Sa{o Klekovski, Makedonaki centar za me|unarodna sorabotka Vladimir Mil~in, Fondacija Institut otvoreno op{testvo Makedonija Pol X. Parks (Paul J. Parks), Institut za trajni zaednici Sun~ica Sazdovska, Makedonski centar za me|unarodna sorabotka Sun~ica Kostovska, Fondacija Institut otvoreno op{testvo Makedonija @arko Koneski, Institut za trajni zaednici

^lenovi na programski odbor
Sa{o Klekovski (Makedonaki centar za me|unarodna sorabotka), Vladimir Mil~in (Fondacija Institut otvoreno op{testvo Makedonija), Jelena Janevska (Institut za trajni zaednici), Du{ica Peri{i} (Zaednica na edinicite na lokalnata samouprava), [pend Imeri (Asocijacija za demokratski inicijativi), Suad Misini (Informativem centar za gra|ansko op{tetstvo), Kim Mehmeti (Centar za multikulturno razbirawe i sorabotka), Behixudin [ehapi (El hilal), Viktorio Jakovleski (Zdru`enie na novinarite na Makedonija), Branko Dokuzovski (HOPS - opcii za zdrav `ivot), Zoran Kostov (Mo`nosti i Makedonska razvojna fondacija za pretprijatija), \uner Ismail (Centar za strategiski istra`uvawa i dokumentacija), Dragi Zmijanac (Prva detska ambasada vo svetot “Me|a{i”), Savka Todorovska (Sojuz na organizaciite na `enite na Makedonija), Zvonko [avreski (Polio plus), Daniela Stojanova (Dvi`ewe na ekologistite na Makedonija), Ahmed Ja{arevski (Centar na romskata zaednica “Drom”), Goce Todorovski (Centar za gra|anski inicijativi Prilep), Samet Skenderi (HDZRM “Mese~ina” Gostivar), Violeta Eftimova (Zdru`enie za borba protiv maligni zaboluvawa “Nov `ivot” [tip)

7

Operativen tim
Emina Nuredinoska, Aleksandar Stamboliev, Krenar Kuka, Aleksandra Me}amova, Adis Rahi}, Danilo Mitov

Forumski del

Vo ramkite na forumskiot del bea odr`ani 52 plenarni sesii, paneli, edukativni sesiii, promocii i prezentacii. Na plenarnite sesii i panelite be{e raspravano za temi od op{to i od strate{ko zna~ewe za gra|anskoto op{testvo. Na niv be{e raspravano za aktuelni temi, analiziraj}i gi problemite i {to e potrebno za nivno nadminuvawe. Po vovednoto izlagawe na pretsedava~ot i vovedni~arite, be{e ostaven prostor za diskusija, kako i mo`nost za davawe preporaki i predlozi za re{avawe ili za ubla`uvawe na problemite. Organizaciskiot odbor obezbedi termin, prostor i tehni~ki uslovi potrebni za odr`uvawe na forumskiot nastan, kako i op{ti informacii za forumskite nastani vo publikaciite i oglasite za NVO Saemot. Organizatorite na sesiite vo forumskiot del kompletno i samostojno u~estvuvaa vo podgotovka na temata, izborot na vovedni~arite i pretsedava~ite. Informiraweto na javnosta za oddelnite nastani be{e obvrska na organizatorot. Raboten jazik na nastanite be{e makedonskiot, a na odredeni plenarni sesii i paneli - albanskiot, romskiot i angliskiot jazik. Za vreme na forumskite nastani se vode{e zapisnik, vo format utvrden od organizaciskiot odbor.

8

Makedonskoto op{testvo e dinami~no i obremeneto so mnogu problemi, taka {to na gra|anskite organizacii im treba kontinuirana obuka na ~ove~kite resursi za da odgovorat na idnite predizvici

Kako do mobilizacija na gra|anskoto op{testvo?
Od raspravata proizleze deka gra|anskoto op{testvo treba da se fokusira vrz gradewe na zaedni~kite osnovni vrednosti i jaknewe na gra|anskata svest, kako i voo~uvawe na glavnite pre~ki i iskustva od zemjite vo regionot. Od vovedni~arite be{e zabele`ano deka pokraj spontanoto komunicirawe i sorabotka, vo poslednite godini, se zabele`ani obidi za strukturirana sorabotka i komunikacija me|u gra|anskite organizacii, glavno, kako mre`i pottiknati od golemite me|unarodni ili doma{ni organizacii. Makedonskoto op{testvo e dinami~no i obremeneto so mnogu problemi, taka {to na gra|anskite organizacii im treba kontinuirana obuka na ~ove~kite resursi za da odgovorat na idnite predizvici, kako {to se decentra-

NVO Saem - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija

U~esnicite vo raspravata se slo`ija so faktot deka e zna~aen pridonesot na gra|anskite organizacii vo deetnizacija na dr`avata i deka tie treba da prodol`at da ja jaknat gra|anskata svest vo op{testvoto, no i vnatre vo samiot gra|anski sektor.

Fatalna privle~nost na evrointegraciite
Procesot na evrointegracija ne zna~i samo vleguvawe vo EU, tuku i `iveewe vo evropskoto semejstvo, vklu~uvaj}i celosna integracija

Vovedni~arite go prezentiraa svojot vpe~atok deka vo Makedonija, me|u gra|anite, postoi edna ambivalentnost, nesigurnost, vo odnos na para{aweto za vlez vo Evropskata unija, no istovremeno i netrpelivost vo odnos na tempoto so koe se odviva ovoj proces. Procesot na evrointegracija, spored niv, ne zna~i samo vleguvawe vo EU, tuku i `iveewe vo evropskoto semejstvo, vklu~uvaj}i celosna integracija.

Pretstavnicite od biznis-sektorot se osvrnaa na dosega{noto iskustvo na nivnite kompanii od aspekt na podgotovka na mikro-nivo vo procesot na evrointegracii, potenciraj}i deka i nie treba da se stremime da bideme ramnopraven subjekt preku prifa}awe na pravilata na igra, no i koristewe na nacionalnite prednosti, kako {to se evtinata rabotna raka i ekolo{ki ~istata i zdrava hrana. Stranskite pretstavnicite go iska`aa svoeto mislewe deka na{ata dr`ava treba da se integrira vo EU, bidej}i ovaa teritorija e, bezmalku, vo Evropa, no najbrz pat da stigneme do celta e modernizacija na op{testvoto i intenzivno fokusirawe vrz ekonomijata.

Neminovno e Vladata i gra|anskite organizacii da izgradat strategija i duri toga{ }e mo`e da se pristapi kon gradewe zaedni~ka strategija za dijalog i sorabotka

Kako do strategija za dijalog i sorabotka me|u dr`avata i gra|anskiot sektor?
Plenarnata sesija zapo~na so para{awata: dali postoi interes za dijalog i sorabotka me|u gra|anskite organizacii i dr`avata, kakvi aktivnosti prezemaat tie za vospostavuvawe sorabotka i kakvi se iskustvata od zemjite vo regionot. Konstatirano e deka lo{ata ekonomska situacija i nekolkute krizi {to kontinuirano ni se slu~uvaa vo zemjava se pri~ini za slabata sorabotka me|u dr`avata i gra|anskite organizacii vo izminative 10 godini.

Forumski del

lizacijata, novata teritorijalna podelba i vklu~uvawe vo evroatlantskite integracii. Nadvladea misleweto deka mre`ite ne smeat da vlijaat vrz programskite opredelbi na organizaciite i bea poso~eni dva mo`ni na~ina na vmre`uvawe – slobodna inicijativa i institunalizacija.

9

Forumski del

Vovedni~arite najnapred se osvrnaa na pra{aweto za odnosite me|u gra|anskite organizacii i dr`avata, potenciraj}i deka se o~igledni razlikite, bidej}i dr`avata ima poinakvo razbirawe i potrebno e da se razjasnat o~ekuvawata. Op{t be{e zaklu~okot deka partnerski odnosi mo`e da postojat samo me|u tie koi se poznavaat, pa zatoa e potrebno e dr`avata da gradi pozicii i strukturi koi }e razvivaat prodlabo~eno znaewe, razbirawe i relacii so gra|anskiot sektor. Prisutnite se zapoznaa i so iskustvata od Slovenija, kade bilo te{ko da se ostvari direktna komunikacija i poradi toa bil anga`iran me|unaroden medijator, {to se poka`alo kako pozitivno iskustvo. U~esnicite vo raspravata go iska`aa svoeto mislewe deka i pokraj toa {to se smeta deka brojot na gra|anski asocijacii e golem, toa voop{to ne treba da pretstavuva problem, tuku naprotiv nudi pove}e mo`nosti. Kako prioritetna cel be{e poso~eno pottiknuvawe na doma{nata mobilizacija za poddr{ka na lu|e i sredstva, a Vladata i gra|anskite organizacii da imaat isplaniran strategiski razvoj, bidej}i duri toga{ }e mo`e da se pristapi kon gradewe zaedni~ka strategija za dijalog i sorabotka.

10

Vistinite i zabludite vo gra|anskiot sektor
Najgolem prostor za kritika le`i vo gra|anskiot sektor i vo negovata nemo`nost da objasnat i da vlezat vo polemika za ras~istuvawe na dilemite i stereotipite Vovedni~arite se osvrnaa na dilemata vrz osnova na koi kriteriumi bi se izvr{ila klasifikacija za toa {to se vistini, a {to zabludi, za{to vo pluralnoto op{testvo ne postoi samo eden kriterium za nivno definirawe. Zabluda, spored eden od vovedni~arite, e imenuvaweto na ovoj sektor kako “gra|ansko op{testvo”, bidej}i site negovi ~initeli imaat razli~ni celi i samo taka }e prodol`i da opstojuva.

Faktot deka podolgo vreme gra|anskiot sektor e vo podem, isto taka, predizvika dilemi i sprotivstaveni mislewa, za{to e s$ poo~igledno deka kaj gra|anite postoi proces na secesionizam, na povlekuvawe vo sebe, neaktivnost i nepodgotvenost za sorabotka, nadvor od doma{niot prag. Plenarnata sesija be{e zaokru`ena so diskusija kade bea spomenati kontroverzite i razlikite, koi poteknuvaat od na~inot kako nie samite ja gledame ulogata na gra|anskite organizacii, naglasuvaj}i deka mnogu lesno gi otfrlame iskustvata od socijalizmot. Op{t be{e zaklu~okot deka najgolem prostor za kritika le`i vo samiot gra|anski sektor i vo nemo`nosta na negovite akteri da gi ras~istat dilemite i stereotipite.

NVO Saem - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija

So promenite, pravnite lica }e imaat mo`nost da formiraat zdru`enija na gra|ani, }e bide izbri{an uslovot osnova~ite da imaat dr`avjanstvo, a mo`nost da osnovaat zdru`enie }e dobijat i maloletni lica

Vovedni~arite, najnapred pojasnija deka Zakonot za zdru`enija na gra|ani i fondacii e donesen vo 1998 godina, no nekoi raboti s$ u{te se nedore~eni, posebno za organizaciite od javen interes. So reformata na javnata administracija, gra|anskiot sektor }e prezeme del od odgovornostite na javniot sektor za da se olesni samiot proces na prenesuvawe na dr`avnite funkcii na OJI. Neophodna e i harmonizacija na na{eto so zakonodavstvo na zemjite od Evropskata unija, a so promenite }e se precizira i mo`nosta zdru`enijata na gra|ani da se transformiraat vo fondacii, da se napu{ti teritorijalniot i da se potencira funkcionalniot pristap. So promenite, pravnite lica }e imaat mo`nost da formiraat zdru`enija na gra|ani, a nema da bide obvrzno osnova~ite da imaat dr`avjanstvo. So promenite se predviduva i mo`nosta zdru`enieto na gra|ani da raboti i pred formalno da se registrira, a mo`nost za formirawe zdru`enija na gra|ani }e dobijat i maloletni gra|ani. Del od vovedni~arite pobaraa promenite na zakonot da se vklopat i vo pravniot sistem, {to podrazbira promeni vo fiskalnite zakoni. Pretstavnikot od SAD se zadr`a na pra{aweto kako da se odredi koi aktivnosti se od javen interes, a koi ne se. Toj naglasi deka e potrebno da postoi celna grupa, koja od nekoja pri~ina e zapostavena od op{testvoto, da nema konflikt na interesi, da se ograni~i platata na vrabotenite vo organizacijata i da se zabrani nejzina transformacija vo profitna organizacija. Isto taka, treba da se definira koj }e re{ava za ovie organizacii i dali tie }e se registriraat vo sud ili vo Ministerstvoto za finansii.

Za{titata na `ivotnata sredina i opasnostite od natamo{nata negri`a na lu|eto bea povod da se progovori za dilemeta - globalizacija ili oddr`liv razvoj za Makedonija. Trendot na globalizacija e neodminliv proces na idninata, so koj e nezaobikolno, zafatena i na{ata zemja. Na tribinata be{e poso~eno deka opstanokot na sekoja dr`ava, vo idnina, }e zavisi od nacionalnata politika za odr`liv razvoj. Zatoa, racionalnoto iskoristuvawe na prirodnite resursi, vo sklad so ekonomskite i socijalnite potrebi na gra|anite, }e go definira statusot na idnite generacii. Vo taa nasoka, prifa}aweto na pozitivnite strani na procesot na globalizacijata i integracijata, bara da se izgradi i soodveten mehanizam za za{tita od mo`nite zloupotrebi.
Prifa}aweto na pozitivnite strani od procesot na globalizacija i integracija, bara da se izgradi i soodveten mehanizam za za{tita od mo`nite zloupotrebi

Organizatorot ja informira{e javnosta deka e obezbeden namenski fond za gra|anski organizacii vo Makedonija za aktivnosti koi treba da pridonesat za oddr`liv razvoj na Makedonija, vo slednite dve godini. Raspolo`liviot fond e 50,000 evra, godi{no i navedeniot forum pretstavuva odli~na mo`nost za prvo prestavuvawe na ovaa finansiska programa.

Forumski del

Promeni vo Zakonot za zdru`enija na Globalizacija ili odr`liv razvoj za Makedonija gra|ani i fondacii

11

Promotivni aktivnosti

Gra|anski praktiki
Makedonski centar za me|unarodna sorabotka ja promovira{e knigata “Gra|anski praktiki”, najavuvaj}i deka vo idnina ovaa publikacija }e izleguva edna{ na tri meseci. Celta na “Gra|anskite praktiki” e da ja pottiknat i da ja poddr`at izgradbata na odoma}eni koncepti i praktiki na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija.

Infoteka - sistem za edukacija na potro{uva~ite
Infotekata e nov sistem za informirawe na potro{uva~ite koj go promovira Organizacijata na potro{uva~i na Makedonija. Informativniot sistem e dostapen i prilagoden na nivo na obi~en potro{uva~, a e izraboten od eksperti i prakti~na literatura za soodvetnite oblasti i so nego treba da se postigne podobra preventivna informiranost na potro{uva~ite.

Proekti za promocija na me|uetni~ki odnosi
12
“Zna~ajno e da se razbivaat stereotipite i dobro e da se poleva del od pustinata, koja objektivno postoi na poleto na razmena na informacii”, re~e Iso Rusi, glaven i odgovoren urednik na “Lobi”, prezentiraj}i go proektot na MCMS “Stranici za me|usebno razbirawe”, finansiski poddr`an od EAR. Slede{e pretstavuvawe na aktivnostite na proektot “Detskiot kuklen teatar” na Evropskiot centar za zaedni~ka osnova i proektite “Triagolnik-tri univerziteti odgovaraat na etni~kite podelbi” i “Razvoj na zaednicite preku podobruvawe na me|uetni~kite odnosi”.

Borba protiv drogata vo borba za mladite
Knigata e nameneta za roditeli, mladi i za site ~itateli zagri`eni za ova zlo na sovremenieto. Promotorot izrazi nade` deka taa }e pridonese vo prodlabo~uvawe na razbiraweto na problemot so zavisnicite od po{irokata javnost, a poebno e polezna za gra|anskite organizacii, koi rabotat na poleto na za{tita i unapreduvawe na mentalnoto zdravje na mladite i na poleto na prevencija, tretman, rehabilitacija i resocijalizacija na zavisnicite.

Multimedijalen kompakt disk “Skopjankata Majka Tereza”
Gra|anskata asocijacija “Skopjankata Majka Tereza” na NVO Saemot go promovira{e kompakt diskot, na koj se zabele`ani istra`uvawa, svedo{tva i intervjua so idnata svetica za nejzinite koreni, detstvoto i mladosta minati vo rodnoto Skopje.

Adresar na gra|anskite organizacii vo Makedonija
Na NVO Saemot, MCMS go promovira{e i sedmoto izdanie na Adresarot na gra|anskite organizacii vo Makedonija. Vo nego se vklu~eni podatoci za 1.509 gra|anski organizacii, od vkupno 5.312 registrirani organizacii vo zemjava.

NVO Saem - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija

Edukativni i socio-kulturni nastani

Socijalen kapital
Tema na edukativnata sesija be{e socijalniot kapital, koj s$ po~esto, se poistovetuva so finansiskiot kapital. Toa e relativno nov termin me|u gra|anskite organzacii {to se bazira vrz premisata deka eden ~ovek e pobogat kolku pove}e lu|e poznava, kolku pove}e relacii neguva, kolku e pomala gustinata na negovata mre`a. Istoto va`i i za organizaciite. Vo posledno vreme, kaj gra|anskite organizacii e se poizrazena potrebata od investirawe vo socijalniot kapital. Ovaa potreba e rezultat na se poograni~enite resursi (~ove~ki, materijalni, finansiski), a od druga starana i na zgolemenoto barawe uslugi i produkti od zdru`enijata. Tie, denes, prezemaat se pokompleksni aktivnosti za nadminuvawe na sostojbite vo op{testvoto, kako {to se borba protiv korupcijata, olesnuvawe na polo`bata na licata so hendikep, zakonski izmeni, {to bara po{iroka akcija i so toa mobilizirawe na pove}e razli~ni resursi. Na sesijata posebno be{e istaknato zna~eweto na socijalniot kapital za razvojot na organizacijata.

Forum teatar
Teatarska tehnika koja se koristi za aktuelizacija na odredena problematika vo javnosta

13

Forum-teatarot e teatarska tehnika, koja & ovozmo`uva na publikata aktivno da u~estvuva ne samo preku diskusija, tuku i iskustveno da go spodeli svoeto mislewe igraj}i nekoja od ulogite vo pretstavata. Ovaa tehnika mladite so zadovolstvo ja praktikuvaat, bidej}i, kako {to potenciraa tie samite, taa im ovozmo`uva glasno i otvoreno govorewe za problemite i potrebite koi gi zasegaat.

Izlo`ben del

Vo ramkite na izlo`beniot del na NVO Saemot bea postaveni 135 {tandovi na 205 gra|anski organizacii. Osnovniot izlo`ben prostor za prezentacija, iznesuva{e devet metri kvadratni, a organizaciite imaa mo`nost izgledot na svojot {tand, da go uredat individualno ili vo sorabotka so drugi organizacii. Pokraj prezentacijata na {tandovi, 15 gra|anski organizacii imaa mo`nost svoite aktivnosti da gi prika`at i preku izlo`ba na poster-panoa.

14

Izlo`beniot del se sostoe{e od:
{tandovi na koi gra|anskite organizacii gi izlo`ija svoite pe~ateni materijali, fotografii i gi prezentiraat rezultatite od svojata rabota. poster prezentacija so dimenzii 90 na 70 sm (dimenzija na hamer), nameneta za organizacii koi nemaa izlo`ben prostor. prezentacija na publikacii. AV prezentacija - kompjutersko pretstavuvawe na organizaciite vo “MS Power Point” programa na video bim.

NVO Saem - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija

NVO Saemot niz brojki
Na NVO Saemot - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija se pretstavija 205 gra|anski zdru`enija od zemjava i deset organizacii od gra|anskiot sektor od Srbija i Crna Gora, Kosovo, Slovenija, Bosna i Hercegovina, Danska, Gruzija, Kazakstan, Kirgistan, i od Rusija. Na forumot bea organizirani 52 forumski nastana, 4 plenarni sesii, 24 paneli, 10 edukativni sesii, 8 promocii, 6 prezentacii na programi, proekti i drugi aktivnosti. Forumskite nastani gi prosledija nad 2.000 lica. Broj na gra|anski organizacii - 205 Komisija za odnosi so verskite zaednici i religioznite grupi (verski zaednici) - 11 Op{testveno-odgovorni delovni subjekti - 1 Vlada na Republika Makedonija (Sektor za evrointegracii) – 1 Broj na {tandovi – 135 Vkupen broj na posetiteli - 9.459 lica Na 20.11.2003 – 2.030 Na 21.11.2003 – 4.362 Na 22.11.2003 – 3.067
Prilep i Kru{evo Del~evo Kriva Palanka Kratovo Bitola [tip i Sveti Nikole Negotino i Kavadarci Kumanovo Veles Gostivar i Tetovo Strumica Ko~ani Berovo i Peh~evo Ki~evo Gevgelija Resen Debar Struga i Ohrid Centar za poddr{ka na NVO Centar za poddr{ka na NVO Centar za poddr{ka na NVO Centar za poddr{ka na NVO Mladinski kulturen centar Centar za poddr{ka na NVO Centar za poddr{ka na NVO CRZ “DROM” Centar za poddr{ka na NVO HDZR “Mese~ina” Centar za poddr{ka na NVO Centar za poddr{ka na NVO ED “Brica” i ED “Kladenec” Centar za poddr{ka na NVO Centar za poddr{ka na NVO Centar za poddr{ka na NVO Centar za poddr{ka na NVO Centar za poddr{ka na NVO 707 198 178 159 150 148 137 115 110 100 99 71 62 58 55 46 42 28
Blagodarnost do Centarot na romskata zaednica “DROM”, kako glaven koordinator na lokalniot transport

15
Forumski nastani - 52 plenarni sesii – 4 ppaneli – 24 edukativni sesii - 10 promocii – 8 prezentacii – 6 Socio-kulturni nastani –7

Gra|anskiot sektor e...
Ne treba da stravuvame poradi na{ite razliki. Ne treba da stravuvame od debati i od polemiki. Treba da se soo~ime so me|usebnite stravovi, zabludi i stereotipi. Vklu~uvaj}i gi zabele{kite za gra|anskiot sektor, za provladinosta, za “pettata kolona”, za toa dali sme organizirani za vrednosti ili za pari. Nema ni{to tolku dobro kako direktna komunikacija i direkten odnos. Sa{o Klekovski, izvr{en direktor na MCMS

,,
16

Vo procesot na gradewe nadpartiski ili me|uetni~ki konsenzus, dr`avata i politi~kite subjekti nemaat dovolno potencijali, sami, bez poddr{ka od nevladinite organizacii da go napravat nu`niot op{testven dogovor dovolno silen i otporen. Mojata politi~ka filozofija denes nema{e da bide celosna, dokolku ne rabotev vo gra|anskiot sektor s$ do 1997 godina. Boris Trajkovski, pretsedatel na Republika Makedonija

,,

,,

,,

Sekoj od ovie proekti ima ista va`nost, bidej}i gi otslikuva `elbite na lu|eto da `iveat zaedno. Nikoj od nas ne mo`e da bide siguren deka ovie proekti }e gi razre{at postojnite konflikti, no tie se del od procesot vo koj nie ja pomagame i naso~uvame zemjata kon vistinski razvoj. Daniel Xuliaris, {ef na Evropska agencija za rekonstrukcija

,,

Sosem e evidentno deka gra|anskoto op{testvo navleguva vo nova faza. Ako vo izminative desetina i pove}e godini, se zanimavame so gradewe na svesta za potrebata od poinakov anga`man, osven politi~kiot, smetam deka ve}e sme vo faza vo koja{to svesta za potrebata od gra|anski anga`man e izgradena, bazi~nite kapaciteti se formirani i se razvivaat, pa duri i politikata stana svesna za toa deka gra|anskoto op{testvo e prisutno vo vkupnite slu~uvawa vo op{testvoto. \uner Ismail, Centar za strategiski istra`uvawa i dokumentacija

,,

Postojat nedorazbirawa, no i mnogu malku informacii za rabotata na nevladiniot sektor. Neophodno e da se napomene deka nevladinite organizacii voop{to ne se na periferijata od na{eto `iveewe, tuku naprotiv, pretstavuvaat va`en ~initel vo op{testvoto. Brojnite javni debati poka`aa deka procesot na u~ewe nema kraj. Vladimir Mil~in, izvr{en direktor na FIOOM

,,

,,

,,

,,

NVO Saem - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija

Rekoa za NVO Saemot...
Mnogu sum zadovolna od toa {to go vidov i se ~uvstvuvam kako da se nao|am nekade vo stranstvo. [tandovite se mnogu ubavo uredeni i osmisleni. Ubavo e {to ovaa godina NVO saemot se odr`uva vo ramkite na Skopski saem, za{to ima pogolem prostor za prezentacija. Edinstvena rabota koja ne mi se dopadna e razdelenosta na forumskiot i na izlo`beniot del i istovremenoto slu~uvawe na pove}e nastani. Vera Janeva O@ “Kisela Voda” “Vidov mnogu interesni raboti, no najmnogu mi se dopadna sodr`inata na Forum teatarot i promocijata na “10 tetratki za demokratija”. Tamu i publikata mo`e{e da u~estvuva vo prezentacijata i da nau~i mnogu novi raboti. Za `al, najgolem del od sodr`inite bea nameneti za vozrasnite, a nie pomladite sme nekako podzaboraveni. Slavica Trajkovska, Sojuz na izvidnici na Makedonija

,,

,,

,,

,,

Blagodarnost do organizatorot za hrabariot i zna~aen is~ekor za prezentirawe na verskite zaednici vo javnosta. So ovoj ~ekor, se nadevam deka kone~no }e bide razbiena tainstvenosta okolu postoeweto i registriraweto na verskite zaednici. Goran Stojkovski, posetitel

,,

,,

Posebno sakam da go pofalam {tandot na ED “Opstanok”, kako i nivnata prezentacija na ekolo{kata ~a{a i “pi{tolot” od cigari. Sepak, bi sakal da uka`am na preobemnosta na programata i istovremenoto odr`uvawe na del od nastanite. Isto taka, moj predlog e slednata godina forumskiot del da se odr`uva vo ista prostorija so izlo`beniot del. Ilija Jovanov, Sojuz na zdru`enie na penzionerite

,,

Posetata na NVO Samot be{e moja prva sredba so Makedonija i iako prestojot be{e mnogu kratok se zdobiv so mnogu dobri vpe~atoci za va{ata zemja i za makedonskiot narod, Iskustvoto {to go steknav na sesiite od NVO Saemot be{e mnogu korisno i nezaboravno, posebno temata za ~ovekovite prava od Programata na narodniot pravobranitel, kako i sesijata za pra{awa vrzani za starosta. Blagodarenie na videnoto, jas i moite kolegi dobivme ideja da organizirame NVO Saem vo na{ata zemja ili duri i na nivo na Centralna Azija. Odr`uvaweto na NVO Saemot go planirame za avgust 2004 godina... Asija Sasikbaeva (Interbilim, Kirgistan)

,,

Se be{e mnogu ubavo osmisleno, samo sakam da predlo`am pogolem prostor da im se dade na edukativnite nastani. Mladite denes se soo~uvaat so mnogu problemi i moj predlog e da se posveti pogolemo vlijanie na temi povrzani so drogata i bolestite na zavisnost, kako i so na~inite za za{tita od SIDA i drugite seksualno prenoslivi bolesti. Tina Jovanovi}, OO@M

,,

Voodu{evena sum od golemata posetenost na NVO Saemot, posebno od prisustvoto na ogromen broj mladi lu|e, {to ne be{e slu~aj na Forumot vo Slovenija. Irma Meznari}, prestavnik na Vlada na Slovenija

,,
17

,,

,,

,,

,,

Programa
Plenarni sesii
1. Kako do mobilizacija na gra|anskoto op{testvo? Organizaciski odbor Vovedni~ari: \uner Ismail, Zoran Kostov, Vladimir Mil~in, Jovan Donev, @ivka Vasilevska Pretsedava~: Nafi Sara~ini 2. Kako do strategija za dijalog i sorabotka pome|u dr`avata i gra|anskiot sektor? Organizaciski odbor Vovedni~ari: Sa{o Klekovski, Irma Meznari~ (Slovenija), Suad Misini, Liljana Popovska Pretsedava~: Vladimir Mil~in 3. Promeni vo Zakonot za zdru`enija na gra|ani i fondacii Organizaciski odbor Vovedni~ari: Bor~e Davidkovski, Nata{a Gaber– Damjanovska, Dag Ratcen (SAD) Pretsedava~: @arko Konevski 4. Vistinite i zabludite za gra|anskiot sektor Organizaciski odbor Vovedni~ari: Ilo Trajkovski, Trajko Slavevski, Sa{o Klekovski Pretsedava~: Mirko Spiroski

Paneli
1. Jalovi{tata vo Makedonija – rizik za `ivotnata sredina Dvi`ewe na ekologistite na Makedonija Vovedni~ari: Sokol Klin~arov, Toni Jovanovski Pretsedava~: Daniela Stojanova 2. Zakon za sloboden pristap do informacii predizvik za nevladiniot sektor Fondacija Institut otvoreno op{testvo Makedonija Vovedni~ari: Zagorka Tnokovska, @ivko Temelkovski, Roberto Beli~anec, Klime Babunski, Bardil Ja{ari Pretsedava~: Liljana [e}erinska 3. Fatalnata privle~nost na evrointegraciite CRIS „Studiorum“ – redakcija “Evrodijalog” Vovedni~ari: Traj~e Mukaetov, Karolina Ristova– Asterud, m-r Qubomir Kekenovski, Donato Kiarini 4. Predizvicite na informati~koto op{testvo – ulogata na nevladinite organizacii Metamorfozis/Makedonski centar za me|unarodna sorabotka Vovedni~ari: Slobodan Popovi}, Jovan Petrov, Filip Stojanovski, Anis Khan (Indija), Ognen Firfov Pretsedava~: Bardil Ja{ari 5. Globalizacija ili odr`liv razvoj za Makedonija Regionalen centar za za{tita na `ivotnata sredina za Centralna i Isto~na Evropa (REC) - Kancelarija vo Makedonija

18

NVO Saem - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija

6. Kulturnite resursi za lokalen razvoj Fondacija Institut otvoreno op{testvo Makedonija Vovedni~ari: Ivan Dodovski, Kiril ^avkov, Qup~o Ko~ovski, Ace Kocevski, Risto Paligora Pretsedava~: Katerina Bogoeva 7. Oddr`livost na gra|anskiot sektor vo Makedonija – alternativni mo`nosti za finansirawe Fondacija Institut otvoreno op{testvo – Makedonija / Institut za trajni zaednici Vovedni~ari: Robert Atkinson (Ungarija), Zoran Stojkovski, Slavko Lazovski, m-r Dragan Zmijanac Pretsedava~: Melita Ivanova 8. Dali decentralizacijata }e zna~i pogolema lokalna demokratija? Fondacija Institut otvoreno op{testvo Makedonija/Institut za trajni zaednici Vovedni~ari: Mihaela Stojkovska, Branko Trajkovski, Sowa Gavrilova, Goce Todorovski, Arta Emu{ i Kelmend Zajazi Pretsedava~: Fani Karanfilova-Panovska 9. Nasilstvoto vrz `enite, pre~ka za postignuvawe realna ednakvost: deset godini po Viena Zdru`enie za emancipacija, solidarnost i ednakvost na `enite na RM Vovedni~ari: Elena Grozdanova, Tawa Kikerekova, Jasminka Fri{~i}, Vesna Kostovska Pretsedava~: Vesna Jovanova

11.Razvoj na tradicionalnata ekonomija vo ramkite na strategijata za razvoj na stopanstvoto vo regionot na Veles i Makedonija DKM Kojni~ki sredbi – Veles Vovedni~ar: Qubomir Rakixiev Pretsedava~: Branko Vol~eski 12. Volonterstvoto vo Makedonija Nov `ivot/Makedonski volonteri za akcija Vovedni~ari: Sowa Arsovska, To~i Muhamed, Katerina Haxi-Miceva (Ungarija), Todor Pa{oski, Su Rositer Pretsedava~: Dragana Dina-Mitrovi} 13. Reintegracija i revitalizacija na porane{nite konfliktni podra~ja Makedonski centar za me|unarodna sorabotka Vovedni~ari: Elizabeta Bakovska, Boge ^adinovski, Izet Zekiri, Aleksandar Kr`alovski Pretsedava~: Zoran Kostov 14. Ulogata na NVO, instituciite i agenciite vo borbata protiv trgovijata so lu|e Sojuz na organizaciite na `enite vo Makedonija/ Institut za trajni zaednici Vovedni~ari: Gekaldine Bjalersted (SAD), Verica Trajkovska-Stamenkovska, Guliermo [inina (Italija), Jasmina Demi{kova, Goran Ristovski Pretsedava~: Savka Todorovska

Programa
19

Vovedni~ari: Qup~o Grup~e, Margarita Matilevska, Jasminka Pa{aliska-Andonovska Pretsedava~: Daniela Stojanova

10. Reforma vo javnata uprava i javnata administracija Zdru`enie na gra|anite za za{tita na ~ovekovoto dostoinstvo i profesija vo javnata uprava i slu`bi vo RM Vovedni~ari: Tan~e Tanu{evski Pretsedava~: Slobodan Tomi}

Programa

15. Ramkovniot dogovor, pome|u implementacijata i devijacijata Asocijacija za demokratski inicijativi Vovedni~ari: Xevdet Nasufi, Be}iri Nazmi, Slobodan ^a{ule Pretsedava~: Lulzim Haziri 16. Novinarstvoto kako nesigurna profesija. Bezbednost na novinarite pri izvestuvawe Zdru`enie na novinarite na Makedonija Vovedni~ari: Sne`ana Lupevska, Goran Veli~kovski Pretsedava~:Robert Popovski 17. Narodniot pravobranitel i NVO za podobruvawe na za{titata na ~ovekovite prava OHO Vovedni~ari: Elena Andreevska, Branko Naumovski, Suad Misini Pretsedava~:Vladimir Petreski

20.Mladite i drugosta: aspekti na kulturnata dekontaminacija Fondacija institut otvoreno op{testvo Makedonija Vovedni~ari: Ivan Xeparovski, Vasko Karangeleski, Slobodanka Markovska, Slavica Arsova, Sena Arif, \aku{ Kaba{i Pretsedava~: Elizabeta [eleva 21.Organizacijata za slu`bi za zavisnosti vo ramkite na sistemot za socijalni dejnosti, Bristolski pristap Doverba Vovedni~ari: Raj Kar (Anglija), Du{anka Crvenova, Slavica Gajdayis-Kne`evi} Pretsedava~: Keti Todorova 22.U~estvoto i pridonesot na NVO vo bezbednosta i odr`uvaweto na mirot i potrebata od regulirawe vo zakonski ramki na proizvodstvoto i trgovijata na igra~ki, videoigri koi motiviraat nasilstvo Sojuz na organizaciite na `enite vo Makedonija Vovedni~ari: Vladimir Pandovski, Nata{a Dokovska, Xabir Derala, Julijana Stojanovska Pretsedava~: Svetlana Janeva 23.Strategii za re{avawe na mladinskite pra{awa vo RM Institut za trajni zaednici Vovedni~ari: Antoanela Petkovska, Lorita Konstantinesku (Romanija), Stev~e De~ev, Nata{a Angelevska, Emilijan Stankovi} Pretsedava~: Zoran Stojkovski 24.100 godini makedonska dr`avnost i gra|anskite inicijativi niz toj period Makedonski centar za me|unarodna sorabotka Vovedni~ari: Mi{o Dokmanovi}, Ru`ica Fotinovska, Marijana Ivanova Pretsedava~: Sun~ica Sazdovska

20

18.Sovladuvawe na siroma{tijata vo sorabotka na NVO i instituciite na sistemot Humanitarna organizacija El hilal / Sojuz na organizaciite na `enite vo Makedonija Vovedni~ari: Abdurauf Prusi, Jorde Jakimovski, Gordana Trenkovska, Xane Kre{ova Pretsedava~: Behixudin [ehapi 19.Romite od Makedonija vo pro{irenata Evropa – predizvici za idninata Humanirarno i dobrotvorno zdru`enie na Romite Mese~ina Vovedni~ari: Muhamed To~i, Ahmet Ja{arevski, Vladimir Lazovski, Nadir Redzepi Pretsedava~: Samet Skenderi

NVO Saem - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija

Edukativni sesii
1. Socijalen kapital Liljana Al~eva-Jovanovska Makedonski centar za me|unarodna sorabotka 2. Podgotovka na plan za pribirawe finansiski sredstva Zoran Stojkovski Institut za trajni zaednici 3. Reforma vo zdravstvoto od aspekt na polo`bata na `enata Olga Axievska, Blagica Petru{evska Sojuz na sindikatite na Makedonija-@enska sekcija 4. Qubovno-erotska terapija vo prevencija i tretman na zavisnosti Rosano ^olakov Komaja - Dru{tvo za razvoj na umetnosta na `iveeweto – Skopje 5. Studiski kru`oci Sebaete Zenku Skanagri (Scanagri) 6. Pristap do izvorite na finansirawe na Evropskata Unija Dragan Ristovski, Lidija Dimova Fondacija Institut otvoreno op{testvo – Makedonija 7. Solidarni fondovi na zdru`enija Du{ko [urbanovski Sojuz na zdru`enijata na penzionerite 8. Organizacijata i nejzinite oblici Liljana Al~eva Jovanovska Makedonski centar za me|unarodna sorabotka 9. Pregled na zakonodavnata postapka i mo`nosti na NVO za predlo`uvawe zakonski re{enija Aleksandra Cvetkovska Institut za trajni zaednici 10. Odnosi so javnosta Marina Tuneva Jovanovska, Jelena Janevska Institut za trajni zaednici

Programa
21

Programa

Prezantacii
1. Redakcija za multikulturna sorabotka na MRTV 2 MRTV – Redakcija za multikulturna sorabotka 2. Gra|anska platforma za mir i stabilnost - Dokumenti Neda Zdraveva Fondacija institut otvoreno op{testvo Makedonija 3. Infoteka - sistem za edukacija na potro{uva~ite Elizabeta Lon~ar-Spiridonova Organizacija na potro{uva~ite na Makedonija 4. Strategija za informirawe na javnosta za procesot na evrointegracii Sektor za evropski integracii 5. NVO Infocentar - za podobra komunikacija so javnosta Biljana Bejkova NVO infocentar 6. Edna godina postoewe Kamelija Levenska- Miqani} Mobimak fondacija za Makedonija 7. Poraka vo svemirot - vo `ivo detski multietni~ki hor Multimedijalen centar Luk 8. Audio video prezentacija PEV Makedonija

22

NVO Saem - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija

Promocii
1. 10 tetratki za demokratija Fondacija otvoreno op{testvo Makedonija 2. Proekt „Slavewe na marginite“ Kontrapunkt 3. Multimedijalno CD “Skopjankata Majka Tereza” Gra|anska asocijacija “Skopjankata Majka Tereza” Prezenteri: Cane Mojanovski, Jorgo ]uka, Kiril Stojanov 4. Borba protiv drogata vo borba za mladite Slavica Gajdayis-Kne`evi} “Doverba” 5. EU finansirani proekti za promocija na me|uetni~kite odnosi Evropska agencija za rekonstrukcija 6. 10 godini HDZR “Mese~ina” Ramadan Pini HDZR “Mese~ina” 7. Adresar na gra|anskite organizacii vo Makedonija Sun~ica Sazdovska, Dragi Zmijanac, Igor Taseski Makedonski centar za me|unarodna sorabotka 8. Gra|anski praktiki Sa{o Klekovski, Gordana Duvwak Makedonski centar za me|unarodna sorabotka

Socio-kulturni nastani
Programa
1. Forum teatar CIU “Multimedija” 2. Etnomjuzikl “GAN i ^EN” (@igosani bez pri~ina) RKEC “Darhija” 3. Koncert na poznati operski arii Prijateli na operskata umetnost 4. Detska programa SOS Detsko selo 5. Promocija na kulturnite vrednosti Alfa-centar 6. Pantomima Sojuz na organizaciite na `enite vo Makedonija 7. Multimedijalen nastan Mladinski kulturen centar Bitola

23

U~esnici vo izlo`beniot del
Vrabotuvawe i MSP
Gra|anska asocijacija na Makedonija – GAMA Skanagri Sveden Semak, Bitola DKM Kojni~ki Sredbi Vezilka PZ “Polen” RPS “Matica” PZ “P~ela” Zdru`enie za razvoj na selski turizam “Male{” Zdru`enie na odgleduva~i na ovci “Berovo” Zdru`enie na gra|ani rezbari-majstori “Male{ Rezba” Makedonska razvojna fondacija za pretprijatija (MRFP)

^ovekovi prava
24
Centar za gra|anski i ~ovekovi prava Z@ “Pravnici” –TEMIS Open Gate - La Strada Macedonia Civil Krizen centar “Nade`” Organizacija na organizacii na `enite na Makedonija Zdru`ena organizacija na raselenite lica od Ara~inovo - “ZORA” Zdru`enie “Braniteli na Makedonija” Zdru`enie za za{tita na ~ovekovite prava na Makedoncite diskriminirani od R. Grcija “Dostoinstvo” – Skopje

Zdravje
H.E.R.A - Asocijacija za zdravstvena edukacija i istra`uvawe HOPS - Opcii za zdrav `ivot Zdru`enie za unapreduvawe na lekuvaweto, rehabilitacijata i resocijalizacijata na licata {to zloupotrebuvaat drogi i drugi psihoaktivni supstancii - “Doverba” “Komaja” - Dru{tvo za razvoj na umetnosta na `iveewe Joga sojuz na Makedonija

Socijalno-humanitarni raboti
Obedinetite nacii sistem vo Makedonija (UNICEF, UNDP, WHO, FAO, UNAIDS, IOM)

NVO Saem - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija

Obrazovanie
Klub “UNESKO” DKS “Makedonija-Francija” @ivite jazici prozorec kon svetot Sojuz na zdru`enija na gra|ani so dijabetes na Makedonija Makedonski centar za evropsko obrazovanie AISEC Makedonija Balkan Ideas IAESTE Makedonija Sojuz na studentite pri univerzitet “Sv. Kiril i Metodij”, Skopje Demokratski balans MZKOI “Gorocvet” Mensa Makedonija Institut za me|unarodna sorabotka na germanskiot sojuz na narodni univerziteti Ekonomsko obrazovanie na mladi menaxeri Fondacija za obrazovanie i kulturni inicijativi “^ekor po ~ekor” Amerikanski sovet za me|unarodno obrazovanie Ambasada za site deca , Prilep Forum ZFD

Informacii
Novinari za prava na `eni i deca i za{tita na `ivotnata sredina na Makedonija Zdru`enie na novinarite na Makedonija Asocija na pe~ateni mediumi Centar za izveduva~ki umetnosti Multimedija NVO Infocentar

U~esnici vo izlo`beniot del

Me|unarodna federacija na Crven krst i Crvena polumese~ina HO “El Hilal” Semejstvo i op{testvo Rotarakt klub ZSHP “Son~evi zraci” Crven krst - ^air Sojuz na humanitarni zdru`enija “Solidarnost”

25

Kulturni razli~nosti i dijalog
“Proekt za zedni~ka vizija” PEV Makedonija Dru{tvo na makedonsko-polsko prijatelstvo i sorabotka “VISLA” Zdru`enie za obrazovanie i kultura - “Milenium”

Z@ od Mavrovi Anovi Zdru`enie za razvoj na op{testvoto Centar za kulturna inicijativa “Detelinka” Makedonsko-hrvatsko zdru`enie Zokus “Nijazi Bej” Muzi~ka Mladina “Karde{lik” RKEC “DARHIJA” Multimedialen centar “LUK” Pro arte Leopard Kontrapunkt Alfa – Centar Evropski centar za malcinski pra{awa - Tetovo Evropski centar za malcinski pra{awa - Kumanovo Evropski centar za malcinski pra{awa - [tip Evropski centar za malcinski pra{awa - Skopje Evropski centar za malcinski pra{awa - Gostivar Evropski centar za malcinski pra{awa - Bitola

26

U~esnici vo izlo`beniot del

Lica so posebni potrebi
Detski centar “Xunxule” Polio plus Zaednica na invalidski organizacii na Makedonija Dobredojde

Demokratija i vladeewe na pravoto
Asocijacija za demokratski inicijativi Centar za gra|anski inicijativi Mladinski informativen centar Nansen dijalog centar Informativen centar za gra|ansko op{testvo Multikultura Sojuz za preventiva protiv maloletni~ka delikvencija Toleranca Centar za me|uetni~ka tolerancija i begalci Forum - Centar za strategiski istra`uvawa i dokumentacija Transparentnost Makedonija

NVO Saem - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija

Etni~ki zaednici
Centar na romskata zaednica “Drom” Humanitarno i dobrotvorno zdru`enie na romite vo Makedonija “Mese~ina” “ Namik Efendi” “Jeni Hajat” “Adeksam” “Matusiteb” “Ensar” “Karaxaoglan” Humanitarno i dobrotvorno zdru`enie za romite “Kham” Forum za pravata na romite “Arka” Romani {ukaripa Zdru`enie za za{tita na pravata na Romite Centar za razvoj na demokratijata

@eni
Zdru`enie za emancipacija, solidarnost i ednakvost na `enite na Republika Makedonija Sojuz na organizacii na `enite na Makedonija O@ “Radika” Dru{tvo za za{tita na pticite vo RM MEC Rekanski Biser RO@M “Daja” Terra Amica O@ na op{tina Sveti Nikole Z@R “ESMA” O@ na op{tina Gazi Baba O@ na op{tina \or~e Petrov. O@ na op{tina Kisela Voda Forum na albanskata `ena FIOOM – Centri za poddr{ka na NVO vo Veles, Prilep, [tip i Ki~evo

U~esnici vo izlo`beniot del

Institut Evro balkan Akcioner Sojuz na nevladini organizacii – Veles Zdru`enie na gra|ani za za{tita na ~ovekovoto dostoinstvo i profesija vo javnata uprava i javnite slu`bi vo RM Organizacija na potro{uva~ite na Makedonija Gra|anska asocijacija za razvoj na demokratski institucii “MOST” Asocijacija za gra|anska tolerancija i sorabotka

27

U~esnici vo izlo`beniot del

@ivotna sredina
Dvi`ewe na ekologistite na Makedonija Zdru`enie za odr`liv razvoj Regionalen centar za za{tita na `ivotnata sredina za Centralna i Isto~na Evropa - Kancelarija vo Makedonija Ekolo{ko dru{tvo “Opstanok’ Sojuz za preventiva od alkoholizam, nikotizam i narkomanijata Speleolo{ko dru{tvo – Peoni Ekolo{ko dru{tvo “Javor” Zrnovci Novinarsko-praven enviro centar ERINA Gard Ambasada za site deca i mladinci Ekomisija MACEF - Centar za energetska efikasnost na Makedonija

Deca i madi
Sojuz na izvidnici na Makedonija Mladinski kulturen centar – Bitola Makedonski centar za kultura i razvoj Teatarska mladina na Makedonija Teatar Boemi Bezbedno Detstvo Centar za deca i mladi – Paloma Zdru`enie na gra|ani “Paloma” HZDRRG “Maj~ina lubov” Zdru`enie za za{tita na pravoto na deteto CSI Nade` SOS Detsko selo Makedonija Detski parlament na Makedonija, [tip i Karbinci Centar za deca i mladi “ART” Sinergija Mladinski obrazoven forum Interaktivna mre`a za obrazovanie i resursi Prva detska ambasada vo svetot “Me|a{i”

28

Poster prezentacii
Dru{tvo za prou~uvawe i za{tita na pticite na RM Aksios

NVO Saem - 3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija

Zdru`enie na socijalni rabotnici na grad Skopje Asocijacija sport za site na Makedonija Brix Klub Univerzitet treto doba Prijateli na operskata umetnost

Komercijalen {tand
Prokredit banka

Op{testveno odgovorni delovni subjekti
Makstil

Regionalni u~esnici
Kosovo Development Center (Kosovo, SCG) Student’s Union of Faculty of Economics Subotica (Srbija i Crna Gora) ACIPS - Saraevo (Bosna i Hercegovina) Bahtalo DROM (Srbija i Crna Gora) Good Action Society (Srbija i Crna Gora) Media Development Center (Srbija i Crna Gora) Interbilim (Kirgistan) International Center of Youth Initiative for Peace and Development Baspana (Kazajstan) CIDC (Rusija)

Komisija za odnosi so verskite zaednici i religiozni grupi
Hristijanska pentakostna crkva vo RM Evangelsko metodisti~ka crkva vo RM Evangelska crkva vo RM Hristijanska crkva Slovo na nade` Islamska zaednica vo RM Hristijanska adventisti~ka crkva (Crkva na adventistite na sedmiot den) vo RM Vai{navska verska zaednica Jehovini svedoci – Hristijanska verska zaednica Prahristijanska zaednica “Univerzalen `ivot”

U~esnici vo izlo`beniot del

29

Poddr`uva~i
Danska crkovna pomo{ DanChurchAid (DCA) Evropska agencija za rekonstrukcija European Agency for Reconstruction (EAR) Delegacija na Evropskata komisija vo Skopje, Delegation of the European Commission Vlada na Republika Makedonija – Sektor za evropska integracija Makedonska informativna agencija (MIA)

Organizatori
Makedonski centar za me|unarodna sorabotka Fondacija Institut otvoreno op{testvo Makedonija Institut za trajni zaednici

Blagodarnost
30
Organizaciskiot odbor na NVO saemot-3 forum na gra|anskoto op{testvo vo Makedonija iskreno im se zablagodaruva na: organizaciite koi samostojno gi organiziraa forumskite nastani i go ispolnija otvoreniot prostor za debati so raznoobraznosta na temite. site pretsedava~i i vovedni~ari za uspe{no izvr{uvawe na obvrskite vo forumite, za nivniot visok profesionalizam i volonterski pristap. organizaciite/instituciite koi izlo`beniot prostor go zbogatija so svojata kreativnost. organizatorite na socio-kulturnite nastani, koi pretstavuvaj}i gi kulturnite vrednosti vnesoa duh i vedrina. podr`uva~ite: Danska crkovna pomo{, Hristijanska pomo{, Evropska agencija za rekonstrukcija, Vlada na Republika Makedonija; mediumskite pokroviteli: Makedonska radio televizija (MRTV), Makedonska informativna agencija (MIA) i vesnikot “Vest”; “Digikom” i “Alkaloid” AD Skopje za nivnata materijalna poddr{ka. dobavuva~i: “Skopski saem”, “Koma”, “Borografika”, KLS, “Nikob”, “Mirador”, “Rok end rol”, “Poliesterdej”, preveduva~ite za ostvaruvawe visoki standardina uslugite vo mnogu kratok period. Isto taka, im se zablagodaruvame i na posetitelite koi odvoija vreme da gi prosledat sodr`inite od NVO saemot i se nadevame deka idniot NVO Saem - forum na gra|anskoto op{testvo }e bide u{te pokvaliteten i poraznoviden po svojata sodr`ina.

Biblioteka Gra|ansko op{testvo Za Makedonski centar za me|unarodna sorabotka Izvr{en direktor Sa{o Klekovski Odgovoren urednik Sun~ica Sazdovska Odgovoren sorabotnik Aleksandar Stamboliev Sorabotnik i lektor Daniela Aleksoska Dizajn i podgotovka Koma lab. - Skopje Pe~atnica Boro grafika - Skopje Adresa na izdava~ot Makedonski centar za me|unarodna sorabotka Nikola Parapunov, bb, p.fah 55 1060 Skopje, Republika Makedonija e-mail: nvosaem@mcms.org.mk www.graganskisvet.org.mk

CIP - Katalogizacija vo publikacija Narodna i univerziteska biblioteka “Sv. Kliment Ohridski”, 061.43.061.2(497.7) “2003” NVO Saem - 3 forum na gra|ansko op{testvo vo Makedonija. Skopje: Makedonskiot centar za me|unarodna sorabotka, 2003. - 30 str.: sliki (vo boi) ; 21 sm “Tretiot NVO Saem ... se odr`a od 20 do 22 noemvri vo Skopje” - str. 3 ISBN 9989-102-06-6 a) NVO Saem na nevladini organizacii (3; 2003; Skopje) COBISS, MK-TD 55022346

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->